Organisatiestructuren

Wat zijn de organisatie structuren en welke organisatiestructuren bestaan er?
Een organisatiestructuur is de wijze waarop taken binnen een organisatie zijn verdeeld en de wijze waarop vervolgens afstemming tussen deeltaken tot stand is gebracht. De organisatiestructuur heeft dus te maken met de verdeling van de verschillende activiteiten over afdelingen en de taken van de werknemers. De meest bekende structuren zijn:

Functionele structuur
Hierin is een afdelingsstructuur ontworpen waarin elke afdeling zich bezighoudt met één bepaalde bedrijfsfunctie.
functionele

Een voorbeeld van een functionele structuur is Blue Bell Creameries Inc, een bedrijf dat ijs produceert. Dit bedrijf stelt de kwaliteit van het ijs voorop en wil daarom niet uitbreiden naar regio’s die niet geschikt zijn, doordat ze niet kunnen worden bediend of door zo hard te groeien dat ze niet in staat is werknemers een correcte opleiding te geven in het maken van ijs. Daarnaast verandert hun assortiment maar weinig omdat het accent ligt op beproefde en bewezen producten. Dit zijn onder andere de sterke punten van de functionele organisatie: schaalvoordelen binnen functionele afdelingen, grondige ontwikkeling van vaardigheden, functionele doelen worden bereikt, het werkt het best in kleine tot middelgrote organisaties en met slechts één of  enkele producten.

Divisie structuur
Ook wel productstructuur of strategische businessunits genoemd. Een organisatie met verschillende divisies, waarbij een centraal hoofdkantoor de verschillende divisies steunt.
divisie
Een voorbeeld van een divisiestructuur is Microsoft Corp, dit bedrijf ontwikkeld, verspreid, ondersteund en licenseert veel verschillende producten die te maken hebben met computer. In het bedrijf verliep het proces traag. Om de snelle veranderingen in de branche op te kunnen vangen bedacht het bedrijf een nieuwe structuur. Ze creëerden acht nieuwe divisies, elke divisie kreeg een hoofd die de vrijheid en bevoegdheid kreeg om de divisie te leiden en hun budget uit te geven zoals zij dat wilden, zolang ze maar de doelstellingen halen wat betreft de omzet en winst. Bij de voorgaande bedrijfsstructuur moesten Gates (mede oprichter en voorzitter) en Ballmer (president-directeur) bij elke beslissing betrokken worden, dat hoeft nu niet meer. Het bedrijf kan nu dus veel sneller reageren op de veranderingen in de branche.

Geografische structuur
Bij deze structuur is de uitvoering ingedeeld kijkende naar de geografische regio.
geografisch
Apple computer past de geografische structuur toe. Ze gingen van een functionele naar een geografische structuur om de productie en de levering van zijn computers aan klanten over de hele wereld mogelijk te maken. Apple past de geografische structuur toe om te zorgen dat managers en werknemers zich richtten op klanten en afzetmarkten in specifieke geografische gebieden. McDonalds verdeelde haar Amerikaanse activiteiten in vijf geografische divisies, elk met zijn eigen president-directeur en eigen staffuncties, zoals personeelszaken. Deze structuur stelt Apple en McDonalds in staat zich te richten op de behoeften die klanten in de verschillende geografische gebieden hebben.

Matrix structuur
Deze structuur wordt vaak gebruikt door grote organisaties. De verschillende werknemers rapporteren aan meerdere personen. Medewerkers die hetzelfde soort werk doen zitten dan samen in één afdeling en rapporteren aan het hoofd van die afdeling, maar ze zijn ook aan verschillende projectteams toegewezen waardoor ze ook aan die projectleiders moeten rapporteren.
matrix
Worldwide Steel maakte eerst gebruik van de functionele structuur, maar omdat de omgeving turbulenter werd en er meer concurrenten kwamen werkte dit niet meer. De managers merkten dat ze het niet meer aankonden, dus besloot de topman dat het bedrijf zich moest gaan specialiseren in een paar producten met hoge toegevoegde waarde, toegesneden op verschillende markten. Tegelijkertijd moesten de schaalvoordelen en geavanceerde technologie binnen functionele afdelingen blijven bestaan. Deze dubbele druk leidde tot een ongewone oplossing voor een staalbedrijf: een matrix structuur. Worldwide Steel had vier productielijnen, elke lijn kreeg een businessmanager toegewezen. Deze kreeg de verantwoordelijkheid en bevoegdheden om een planning voor de productielijn op te stellen en de  doelen voor productiekosten, voorraden, verzenddata en brutowinst te ontwikkelen. De businessmanagers moesten er voor zorgen dat die doelen gehaald werden en dat hun lijn winst maakt. Functionele vice-presidenten waren verantwoordelijk voor technische beslissingen die te maken hadden  met hun eigen functie.

Horizontale structuur
Ook wel de platte organisatiestructuur genoemd. Hierbij gaat het om samenwerken. De functies op gelijkwaardig niveau worden gesplitst in afzonderlijke deeltaken.
horizontale
Xeros past de horizontale structuur toe door de verantwoordelijkheid voor de dagelijkse gang van zaken, de marketing, de klantencontacten en andere activiteiten bij horizontaal samengestelde groepen. Bedrijfsonderdelen zijn een soort ‘minibedrijven’. Elke groep bestaat uit een aantal onderling verbonden multifunctionele teams die zich richten op activiteiten zoals marketing, sales etc. Elk stel teams wordt geleid door een proces eigenaar die verantwoordelijk is voor het hele proces. Elk team heeft de informatie en de vaardigheden om een belangrijke taak te verrichten die vroeger verdeeld zou worden over verschillende functionele afdelingen. De bedrijfsonderdelen werken daarnaast samen met horizontaal samengestelde groepen. De nieuwe structuur bij Xeros geeft elke groep meer macht om rechtstreeks met klanten en leveranciers te werken, om aan nieuwe markten deel te nemen én om winstgevender te worden. De minibedrijfjes binnen een bedrijfsonderdeel zijn in staat geweest sneller en effectiever te reageren op de behoeften van klanten.

Hybride structuur
Een hybride organisatiestructuur is een structuur die kenmerken heeft van verschillende soorten structuren. Dit kunnen dus combinaties zijn van verschillende structuren.
hybride
De divisie ‘klantenservice’ van Ford is een voorbeeld van een hybride structuur met functionele en horizontale structuren. Verschillende horizontaal geformeerde groepen, samengesteld uit multidisciplinaire teams, richten zich op kernprocessen. Elke groep heeft een proceseigenaar die ervoor verantwoordelijk is dat de teams aan de algehele doelstellingen voldoet. De divisie ‘klantenservice’ van Ford past een functionele structuur voor wat betreft financiën, strategie en communicatie, en de afdeling personeel. Elk van deze afdelingen levert diensten voor de hele divisie.

Klik hier om terug te gaan naar de homepagina.

Advertenties